logo i love you so matcha

Wat zijn pandanbladeren? Voordelen, Gebruik, Smaak, en Vervangingsmiddelen

Mirthe Van Dijk

Mirthe Van Dijk

Wat is pandanbladeren

Pandanbladeren of pandan (Pandanus) is een aromatische plant die gewaardeerd wordt om zijn zoete bloemengeur en veelzijdigheid.

Zijn stekelige bladeren groeien in waaiervormige trossen en gedijen goed in tropische klimaten. Bepaalde variëteiten dragen ook vruchten die er enigszins uitzien als rood-oranje dennenappels.

Pandan wordt veel gebruikt in Zuid- en Zuidoost-Aziatische keukens, hoewel de westerse belangstelling voor de plant toeneemt vanwege de vermeende gezondheidsvoordelen en culinaire eigenschappen.

In dit artikel wordt alles uitgelegd wat je over pandan moet weten, inclusief het gebruik, de voordelen, en de vervangers.

Wat is pandan?

Pandan, ook wel schroefpine genoemd, is een tropische plant die vooral gewaardeerd wordt om zijn lange, bladachtige bladeren. Het is een geliefd ingrediënt in veel Sri Lankaanse, Thaise en andere Zuid-Aziatische gerechten.

Je vindt pandan plaatselijk of op speciale markten over de hele wereld. De bladeren worden zowel bevroren als vers verkocht en zijn ongeveer 12-20 inch (30-51 cm) groot, afhankelijk van de soort.

Er bestaan meer dan 600 soorten, hoewel niet alle bladeren eetbaar zijn – het hangt van de subtype af. Ze kunnen allemaal gebruikt worden in extracten of infusies, of in rijstgerechten gestoomd worden voor het aroma.

Bepaalde soorten, zoals die in India (Pandan odoratissimus) en de Filippijnen (Pandan tectorius), produceren eetbare vruchten die eruit zien als grote, rood-oranje dennenappels.

Pandan producten en toepassingen

Pandanbladeren en vruchten hebben een breed scala aan culinaire toepassingen.

De bladeren worden vaak gekookt, tot sap verwerkt, of gebruikt om vlees in te wikkelen en op smaak te brengen, terwijl de vruchten rauw gegeten kunnen worden of tot marmelade verwerkt worden. Pandan vruchten worden ook gekookt en vermalen tot een eetbare, zeer voedzame pasta, die in enkele delen van de wereld een hoofdvoedsel is.

Pandan bladeren worden gewoonlijk verpulverd tot een smaragdgroen extract. Hoe rijper het blad, hoe donkerder de tint en dieper de smaak.

Verder wordt pandanbladpoeder gebruikt om zowel hartige als zoete gerechten op smaak te brengen. De smaak wordt beschreven als een grasachtige vanille met een vleugje kokos.

Bovendien wordt het in de Ayurvedische geneeskunde al lang gebruikt om constipatie, steenpuisten, en verkoudheid of griepachtige verschijnselen te behandelen.

SAMENVATTING
Pandan is een tropische plant die gewaardeerd wordt om zijn geurige, puntige bladeren. Sommige variëteiten brengen eetbare, dennenappelvormige vruchten voort. De bladeren worden al lang in de niet-westerse geneeskunde gebruikt en worden in hun geheel of als extract of poeder verkocht.

Voedingsstoffen in pandan fruit en pasta

Hier volgt een uitsplitsing van voedingsstoffen voor 3,5 ons (100 gram) pandanpasta en rauwe vruchten:

Panda PastaPandan Vruchten
Calorieën 32185
Eiwit2,2 gram1,3 gram
Koolhydraten 78 gram 17 gram
Vet 0 gram 0,7 gram
Vezels 11% van de Dagelijkse Waarde (DV) 13% van de Dagelijkse Waarde
IJzer 32% van de DV
Calcium 10% van de DV
Fosfor 9% van de DV

Pandanpasta is een rijke bron van bètacaroteen, een voorloper van vitamine A. Een portie van 3,5-ounce (100-gram) kan 43-80% van de DV bevatten, hoewel de precieze hoeveelheid sterk varieert. Rassen die dieper gele of oranje vruchten dragen zijn de rijkste bronnen.

Vitamine A is belangrijk voor de gezondheid van de ogen, en ook voor je immuunsysteem.

De pasta is ook rijk aan ijzer, wat ongewoon is voor een vruchtenproduct. IJzer helpt aandoeningen als bloedarmoede door ijzertekort af te weren en bevordert een goede bloed- en zuurstofcirculatie.

Rauw pandan fruit bevat minder calorieën. Bovendien is het een goede bron van vezels, wat belangrijk is voor het behoud van een optimale darmgezondheid.

SAMENVATTING
Pandan fruit kan rauw gegeten worden, maar wordt meestal gekookt en tot een pasta verwerkt die rijk is aan provitamine A en ijzer.

Mogelijke gezondheidsvoordelen van pandan

Hoewel er niet veel wetenschappelijk onderzoek is naar de gezondheidsvoordelen van pandan, worden de bladeren, vruchten, bloemen, wortels en olie ervan al lang gebruikt in de niet-westerse traditionele geneeskunde.

Kan de pijn bij artritis verminderen

Artritis treft wereldwijd miljoenen mensen en wordt gekenmerkt door gewrichtspijn of stijfheid.

In de Ayurvedische geneeskunde wordt kokosolie doordrenkt met pandanbladeren plaatselijk aangebracht om artritispijn te verlichten. De werking zou voortkomen uit de olie die in de bladeren gevonden wordt, en die ontstekingsremmende effecten kan hebben.

Onderzoek is echter beperkt tot ratten. Menselijke studies zijn dus nodig.

Kan helpen de bloedsuikerspiegel te beheersen

Pandan kan helpen je bloedsuikerspiegel te beheersen.

Een studie gaf 30 gezonde volwassenen hete thee gemaakt van Pandanus amaryllifolius bladeren na een standaard orale (75-gram) bloedsuikertest. Degenen die de thee dronken herstelden beter van de bloedsuikertest dan degenen die warm water dronken.

Meer wetenschappelijk onderzoek is echter nodig.

Kan de mondgezondheid bevorderen

Kauwen op pandanbladeren kan je adem verfrissen door het aangename aroma.

Sommige niet-westerse geneeskundige praktijken gebruiken deze techniek ook om bloedend tandvlees te stoppen. Dit effect moet echter formeler bestudeerd worden.

SAMENVATTING
Pandan is niet grondig bestudeerd, zodat veel van zijn gezondheidsvoordelen anekdotisch zijn. De traditionele toepassingen zijn onder meer verlichting van gewrichtspijn en bloedsuikerbeheersing.

Mogelijke nadelen van pandan

Omdat pandan niet direct bestudeerd is, zijn de bijwerkingen en interacties met medicijnen onbekend.

Hoewel pandan een mild laxerend effect kan hebben dat diarree kan veroorzaken als het in grote hoeveelheden wordt geconsumeerd, is meer onderzoek nodig naar de precieze hoeveelheden.

Houd er rekening mee dat pandan vruchtenpasta veel suiker kan bevatten. Bovendien zitten desserts met pandansmaak, bewerkte voedingsmiddelen en snoepgoed vol met suiker en bieden ze weinig – of geen – voordelen.

Je kunt je inname van producten met pandansmaak dus beter beperken.

SAMENVATTING
Er is weinig bekend over de mogelijke bijwerkingen van pandan of over wisselwerkingen met medicijnen, hoewel het diarree kan veroorzaken als het in grote hoeveelheden gegeten wordt. Bepaalde producten bevatten ook veel suiker.

Hoe pandan gebruiken

Pandan is ongelooflijk veelzijdig.

Het extract van de bladeren wordt vaak gemengd met gestoomde rijst en kokosmelk om een hartig Maleisisch gerecht te maken dat nasi lemak heet. Het wordt ook gebruikt om soepen, stoofpotten en curry’s op smaak te brengen.

Bovendien worden hele bladeren gebruikt om vlees in te wikkelen voordat het gestoomd of gegrild wordt, waardoor het een unieke smaak krijgt. De bladeren en vruchten van bepaalde soorten kunnen ook tot sap verwerkt worden.

In desserts gaat pandan vaak samen met kokos. Zo wordt het heldergroene extract ervan verwerkt in een crêpe-achtig beslag, en dan gevuld met gezoete gebruinde kokos om een Indonesisch dessert te maken dat dadar gulung heet.

Pandan kan bevroren of als poeder of extract verkocht worden. Het poeder en het extract van de bladeren zijn geweldige manieren om natuurlijke kleurstoffen en voedingsstoffen aan een gerecht toe te voegen.

Pandan heeft ook niet-culinaire toepassingen.

Om bijvoorbeeld een topische zalf tegen gewrichtspijn te maken, infuseer je kokosolie met pandanbladeren. Test het op een klein stukje van je huid om er zeker van te zijn dat je geen allergische reacties krijgt, zoals roodheid of jeuk.

Bedenk dat dit gebruik niet door menselijke studies ondersteund is.

Vervangingen

Afhankelijk van waar je woont, kan pandan moeilijk te vinden zijn.

Hoewel er geen ideale vervangers voor pandan bestaan, zijn er toch enkele manieren om je in geval van nood te redden. Als je bijvoorbeeld geen pandanbladeren kunt bemachtigen, kun je misschien pandan extract of essence kopen in Aziatische speciaalmarkten.

Andere mogelijke vervangers zijn:

  • Vanilleboon. Peulen, pasta, of extract van vanillebonen kunnen enigszins vergelijkbare zoete en bloemige tonen geven.
  • Collard greens. Voor hartige gerechten, hak en kook je deze bladgroenten zoals je pandanbladeren zou doen, volgens je specifieke recept.
  • Matcha thee. Dit poeder kan een smaragdgroene kleur geven, maar voegt ook cafeïne en een samentrekkende smaak toe. Als deze eigenschappen ongewenst zijn, overweeg dan groene voedselkleurstof in de plaats.

SAMENVATTING
Pandan kent een breed scala van toepassingen in hartige en zoete gerechten. Zijn unieke smaak en aroma zijn niet gemakkelijk te repliceren, hoewel vanille het dichtst in de buurt komt van een waardige vervanger.

De kern van de zaak

Pandan is een veelzijdige plant met een verscheidenheid aan culinaire en medicinale toepassingen in Zuid- en Zuidoost Azië. Het kan helpen je bloedsuiker te verlagen en artritispijn te verlichten, hoewel meer onderzoek nodig is.

Zijn vruchten en geurige, puntige bladeren worden veel gegeten en in talloze gerechten gebruikt, en geven een kenmerkende kleur en vanille-achtige bloemige tonen.

Als het in je omgeving niet algemeen verbouwd of vers verkocht wordt, zoek dan naar poeder, extract, of bevroren pandanbladeren.

Ook leuk

Helpt groene thee bij gewichtsverlies
Helpt groene thee bij gewichtsverlies?

Groene thee wordt in verband gebracht met verschillende gezondheidsvoordelen, groene thee bij gewichtsverlies, vanwege zijn rijke voedingsstoffen en antioxidanten. Hoewel het onlangs in het Westen

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

Schrijf je in voor onze nieuwsbrief